Na górskim szlaku liczy się nie tylko wodoodporność, lecz także stabilność, przyczepność i to, czy but nie zmęczy stóp po kilku godzinach marszu. Salomon X Ultra Trek GTX to starszy, wysoki model trekkingowy z membraną Gore-Tex, który nadal pojawia się w ofertach outletowych i na rynku wtórnym. Sprawdzam, dla kogo ma sens, jakie ma mocne i słabsze strony oraz na co uważać przed zakupem w 2026 roku.
Najważniejsze informacje o tym modelu trekkingowym
- Przeznaczenie: jednodniowe wycieczki i szybkie trekkingi z lekkim plecakiem.
- Membrana Gore-Tex: chroni przed deszczem i mokrą trawą, ale nie zastępuje wysokiego kalosza.
- Podeszwa Contagrip: zapewnia dobrą przyczepność na twardych i miękkich szlakach.
- Konstrukcja: wysoka cholewka poprawia ochronę kostki i stabilność na nierównym podłożu.
- Status rynkowy: model jest wycofywany, więc dostępność rozmiarów bywa ograniczona.
- Zakup: przed wyborem trzeba sprawdzić dokładny kod produktu, stan podeszwy i datę magazynowania.
Co oferuje Salomon X Ultra Trek GTX
To wysokie buty trekkingowe zaprojektowane z myślą o marszu w zmiennym terenie. Występowały między innymi pod kodami 404630 i 378387, dlatego opisy oraz kolory mogą różnić się między konkretnymi partiami. Nie traktowałbym ich jako ciężkich butów wyprawowych, lecz jako lżejszą propozycję na szlaki, leśne drogi i jednodniowe przejścia.
Największą zaletą jest połączenie membrany Gore-Tex z wysoką cholewką. Membrana ogranicza przedostawanie się wody do środka, a wyższy krój zabezpiecza kostkę przed przypadkowym uderzeniem i częściowo chroni przed błotem. Trzeba jednak pamiętać, że woda może dostać się górą, a żadna membrana nie zapewni suchych skarpet po zanurzeniu buta w strumieniu.
Producent zastosował podeszwę z rodziny Contagrip, śródpodeszwę z pianki EVA oraz agresywniejszy bieżnik z układem przypominającym odwróconą jodełkę. W praktyce taki zestaw dobrze pasuje do kamienistych ścieżek, ubitej ziemi i mokrych korzeni. Na gładkiej skale przyczepność nadal zależy od techniki chodzenia, zabrudzenia bieżnika i zużycia gumy.
Na jakich szlakach te buty sprawdzą się najlepiej
Najlepiej widzę je w roli butów na Beskidy, Sudety, leśne szlaki i pagórkowate trasy, szczególnie jesienią oraz wiosną. Wysoka konstrukcja daje więcej poczucia ochrony niż buty niskie, ale nie jest tak sztywna i ciężka jak obuwie przeznaczone do wielodniowych wypraw z dużym plecakiem.
| Warunki | Ocena zastosowania | Dlaczego |
|---|---|---|
| Leśne drogi i błotniste ścieżki | Bardzo dobre | Membrana i wyraźny bieżnik pomagają utrzymać komfort oraz przyczepność. |
| Kamieniste szlaki górskie | Dobre | Wysoka cholewka stabilizuje stopę, choć but nie jest typowo alpinistyczny. |
| Długie przejścia z ciężkim plecakiem | Umiarkowane | Lepsza może być sztywniejsza konstrukcja z mocniejszą ochroną palców. |
| Lato w wysokiej temperaturze | Umiarkowane | Gore-Tex ogranicza przewiewność i może zwiększać pocenie. |
| Śnieg i głębokie kałuże | Ograniczone | Woda może przejść przez język, kołnierz lub górną część cholewki. |
W mojej ocenie największy sens ma używanie tego modelu jako uniwersalnego buta na chłodniejsze półrocze. Na suche, letnie trasy wybrałbym lżejsze obuwie bez membrany, natomiast na wielodniową wyprawę z dużym obciążeniem szukałbym modelu o bardziej zdecydowanym wsparciu śródstopia.
Gore-Tex pomaga, ale nie rozwiązuje każdego problemu
Membrana działa najlepiej wtedy, gdy woda spada z zewnątrz, a but pozostaje prawidłowo zasznurowany. Chroni przed deszczem, rosą i mokrą trawą, jednak jej skuteczność zależy również od stanu materiału zewnętrznego. Gdy cholewka nasiąka brudem i wodą, oddychalność wyraźnie spada, nawet jeśli środek nadal pozostaje suchy.
Kiedy wersja z membraną ma sens
- Podczas jesiennych i wiosennych wędrówek.
- Na trasach z mokrą trawą, błotem i częstym kontaktem z deszczem.
- Dla osób, które wolą jeden but na zmienną pogodę zamiast dwóch wyspecjalizowanych par.
Przeczytaj również: Under Armour HOVR Rise - czy warto do treningu?
Kiedy lepiej wybrać but bez membrany
Latem, przy wysokiej temperaturze i długim marszu, przewiewny model bez Gore-Texu może być wygodniejszy. Mokra stopa od potu także powoduje otarcia, a but z membraną schnie wolniej. To kompromis, o którym wiele osób przypomina sobie dopiero po całym dniu na szlaku.
Nie zakładałbym też, że membrana zastąpi dobre skarpety. Najlepiej sprawdzają się techniczne skarpety trekkingowe, które odprowadzają wilgoć i nie mają grubych szwów w miejscach narażonych na ucisk.
Jak dobrać rozmiar i ocenić dopasowanie
W butach trekkingowych stopa nie może być ściśnięta, ale nie powinna też przesuwać się wewnątrz cholewki. Przymierzając ten model, zrobiłbym to w skarpetach, których używam na szlaku, najlepiej po południu, gdy stopa jest nieco większa niż rano.
- Ustaw piętę przy tylnej części buta i poluzuj sznurówki.
- Przesuń stopę do przodu, aż palce dotkną przodu obuwia.
- Sprawdź, czy między piętą a zapiętkiem mieści się mniej więcej szerokość palca.
- Zasznurowany but przetestuj na pochyłości, schodząc w dół, nie tylko chodząc po płaskiej podłodze.
Podczas schodzenia palce nie powinny uderzać w czubek. Jeśli tak się dzieje, problemem może być nie tylko rozmiar, ale też zbyt luźne sznurowanie. Z kolei nadmierne unoszenie pięty zwiększa ryzyko pęcherzy i sugeruje, że kopyto buta nie pasuje do kształtu stopy.
Trzeba również sprawdzić szerokość. Ten model nie będzie idealny dla każdego, kto ma bardzo szeroką stopę lub wysokie podbicie. Komfort po kilku minutach w sklepie nie zawsze oznacza wygodę po 15 kilometrach, dlatego warto wykonać kilka przysiadów, wejść po schodach i mocniej docisnąć palce do podłoża.
Cena, dostępność i porównanie z nowszymi modelami
W 2026 roku X Ultra Trek GTX należy traktować jako model starszej generacji. W polskich listingach pojawiały się ceny od około 415 do 830 zł, ale wiele ofert jest już niedostępnych. Sama obniżka nie powinna być powodem zakupu, szczególnie gdy but długo leżał w magazynie.
| Opcja | Dla kogo | Najważniejszy kompromis |
|---|---|---|
| X Ultra Trek GTX | Dla osoby szukającej wysokiego, klasycznego buta na mokre szlaki | Ograniczona dostępność i ryzyko starzenia się materiałów |
| Nowsze X Ultra z Gore-Texem | Dla osób, które chcą aktualnej konstrukcji i łatwiejszego zwrotu | Zwykle wyższa cena, około 600 zł lub więcej |
| But trekkingowy bez membrany | Na ciepłe, suche miesiące i szybkie przejścia | Mniejsza ochrona przed deszczem |
| Cięższy but górski | Na duży plecak, trudniejszy teren i większą stabilność | Wyższa masa oraz dłuższe rozchodzenie |
Nowszy Salomon X Ultra 360 Gore-Tex kosztuje na oficjalnej polskiej stronie około 629 zł, więc przy podobnej cenie zakup starszego Trek GTX przestaje być oczywisty. Starszy model może wygrać wysoką cholewką i atrakcyjną przeceną, lecz przy małej różnicy cen rozsądniej porównać stan, gwarancję i możliwość zwrotu.
Przy zakupie outletowym obejrzałbym przede wszystkim miejsce łączenia podeszwy z cholewką, zagięcia nad palcami, kołnierz oraz klejenia. Gumowa podeszwa może wyglądać dobrze, a mimo to być stwardniała po długim przechowywaniu. Unikałbym egzemplarza, w którym widać pęknięcia, odklejanie albo kruszenie pianki.
Jak dbać o buty, żeby nie straciły swoich właściwości
Po wyjściu z błota najlepiej opłukać obuwie letnią wodą i miękką szczotką. Nie używałbym agresywnego detergentu ani pralki, ponieważ mogą osłabić materiały i pogorszyć działanie impregnacji.
Buty powinny schnąć w temperaturze pokojowej, z dala od kaloryfera, pieca i intensywnego słońca. Wyjęcie wkładek przyspiesza schnięcie, a wypchanie środka papierem pomaga zachować kształt. Bezpośrednie ogrzewanie może przesuszyć kleje i zniekształcić cholewkę.
Gdy woda przestaje zbierać się na powierzchni materiału, można zastosować impregnat przeznaczony do obuwia z membraną. Preparat nie naprawi dziurawej membrany, ale ograniczy nasiąkanie zewnętrznej tkaniny i ułatwi utrzymanie butów w czystości.
Przed dłuższą trasą sprawdziłbym także sznurówki. W opiniach dotyczących tego modelu pojawiały się uwagi, że potrafią się luzować, dlatego na stromym szlaku warto zastosować pewne wiązanie i schować końcówki, aby nie zaczepiły o gałęzie.
Czy ten model nadal ma sens na górskie wyjścia
Salomon X Ultra Trek GTX nadal może być dobrym wyborem na mokre, jednodniowe szlaki, jeśli znajdziemy go w dobrym stanie i wyraźnie niższej cenie. Oferuje przyczepną podeszwę, ochronę kostki oraz sensowny poziom zabezpieczenia przed deszczem, ale nie jest butem do ekstremalnych wypraw ani gwarancją suchych stóp w każdych warunkach.
Ja kupiłbym go przede wszystkim wtedy, gdy potrzebowałbym wysokiego buta na jesień i wiosnę, a konkretny egzemplarz można byłoby przymierzyć lub bezproblemowo zwrócić. Jeśli cena zbliża się do nowszych modeli, przewagę zyskuje aktualna seria X Ultra, zwłaszcza dzięki łatwiejszej dostępności rozmiarów i świeższym materiałom.
Najważniejsza decyzja nie dotyczy samego logo ani membrany, lecz dopasowania do stopy, planowanego terenu i masy plecaka. Dobrze dobrany starszy model będzie wygodniejszy niż modniejszy but kupiony wyłącznie na podstawie opisu producenta.
